Воплотувањето на Бог – Добрата Вест на Евангелието и Богородица

Со Неговото воплотување, Неговото вочовечување (очовечување), Бог влезе во најсуштинското јадро на нашите животи, и тоа на најочигледен начин. Тој влезе во нашето срце, во центарот на сè, во центарот на универзумот. Откако некогаш, со нашиот доброволен грев, Тој беше изгонет од нашиот свет, од нашето тело и од нашата душа, преку Неговото воплотување Тој  се врати во нашиот свет, во нашето тело и во нашата душа, станувајќи целосен човек, и дејствуваше за нас како човечко суштество. Тој престојува во светот, кого што од создавањето го предназначи за осветување, спасение, преобразување. Воплотувањето на Бог е најпотресниот настан на земјата и најрадикалниот пресврт на земниот свет и на сите други светови, затоа што преку Воплотувањето – Чудото над чудата стана реалност.

Ако, дотогаш, создавањето на светот од ништо беше најголемото чудо, Божјото Воплотување како човечко суштество ја надминува Неговата чудотворност. Потоа, при создавањето на светот, зборовите на Бога се облекуваа во материја („Тој рече… и настана“). Сега, при Воплотувањето, Самиот Бог е облечен во материја, во тело (плот, месо). Токму ова е причината зошто Воплотувањето на Бог е најважниот настан на сите светови, за секоја личност, за секое битие, за сè што е создадено.

Целото таинство (mystery) на нашата света вера, целиот божикен подарок за нас луѓето, целото Евангелие од Рајот на Земјата е содржано во Добрата Вест на Новиот Завет: „Бог се појави во плот“ (1 Тим. 3, 16). Бог стана човек. Ова значи дека сè што е Негово стана наше. Неговата вечна љубов и неговиот вечен живот, исто така, станаа наши. Што друго ни треба за нашето совршенство? Сè што треба да направиме е смело да го следиме единствениот Господ и Спасител на човечкиот род, и Тој, најмилостивиот, ќе нè извлече од кој било ѓаволски пекол и ќе не смести во Рајот на Неговиот вечен живот. Како? Преку светите Таиинства и светите добродетели. Меѓу нив, прва е верата и преку неа молитвата, постењето, љубовта, надежта, смирението, милостината и покајанието, како и сите други евангелски добродетели. Сите тие постепено ќе нѐ соединат духовно со Господа и сè што е Негово ќе стане и наша своина. И тогаш, дури и во овој свет, ќе се чувствуваме бесмртни и вечни и ќе станеме посилни од секој грев, од секоја смрт, од кој било демон. Целото наше битие ќе чувствува дека, „заедно со сите свети“, прераснуваме во „зрела личност“, до мерката на растот на полнотата на Христос “(Ефес. 3, 18; 4, 13). Рождеството Христово е добрата вест од евангелијата, тоа е севкупната евангелска порака. И во оваа порака се содржат сите радости, вечната радост на човечкото постоење во сите светови, видливи и невидливи.

Нашата Пресвета Владичица Богородица

Таа е онаа што го роди Спасителот и со тоа самата стана спасение на светот. Таа е „обновување на Адам“ и „умртвување на на Адот“. Таа е Рајот во кого што е Господ Исус, таа е Дрвото на Животот. Преку неа ние сме кренати од нашиот Пад. Таа е нашето очистување, наше прославување. Бидејќи таа го роди единствениот Спасител, таа стана нашето целосно спасение. Таа е спасение на родот христијански. Таа е спасение и на светот. Таа е посредник, застапничка за нашето спасение. Таа е спасителка на верните. Таа е исполнување на промислата на Творецот. Таа е Богородица и затоа е Мајка на сите божествени, свети, небесни и прекрасни нешта. Таа е Мјака на сѐ што е добро. Таа е врвот, посвета од кој било светител, почиста од сè друго што е чисто, посовршена од секое совршенство. Со оглед на тоа што Бог влезе во светот и во човечкиот род низ неа, може ли; сѐ што е божествено, небесно, бесмртно и благословено да не влегува во секој од нас преку неа? Затоа, нашата Пресвета Богородица Мајка Божја е почесна од херувимите и неспоредливо пославна од Серафимите.

Несомнено, нашата Пресвета Богородица Мајка Божја е најголемиот добротвор на човечкиот род. Таа го роди Бог и ни Го даде како човечка личност. И со Него: вечната љубов, вечната убавина, вечниот живот. Таа ни даде сè што е потребно во сите светови: спасението, можноста да прераснеме во сличноста (подобието, likeness) на Христа, на Бога, на Троица, (ни ги даде) сите свети таинства и свети добродетели. И, низ сето ова и со сето ова, таа ни го даде најмилото чудо: Христос – нејзиниот Син и нашиот Господ Бог – како човечко суштество.

Превод од: The Incarnation of God, the Good News of the New Testament and the Mother of God

Овој текст, почитувани читатели на Свиток, нека биде и моја божикна и новогодишна честитка до Вас.
Секое добро, „секој добар дар – од горе, од отецот на Светлините“ нека биде на Вас и благословено нека е 2020 лето Господово.
Протојереј Антониј Петрушевски

Книга: Бог на небото и на земјата

Програмата за Православна Вера и Живот, односно тригодишното теолошко школување, што го спроведува Антиохиската Православна Архидиоцеза на Британските Острови и Ирска, е сочинето од стотина лекции на група автори. Сите лекции се  објавени во .pdf на https://www.equip-orthodox.com/ и во аудио формат на https://www.ancientfaith.com/specials/e_quip

Избрани предавања од таа програма Ви предложуваме во зборник, насловен: Бог на небото и земјата.

За подобрувањето на преводите посебен придонес имаат: архимандрит Григориј (Настески), чии забелешки помогнаа за доловување на финесите на теолошката точност на содржините, и м-р Верица Костова, која ја корегираше философската терминологија.

Ова издание е особено почестено со слово од авторот на текстовите, отец Грегори Халам:

Се радувам што Црквата во Македонија, конкретно епархијата Кумановско-осоговска со нејзиниот епископ, Неговото Високопреосвештенство, Mитрополит Јосиф, одлучила да објави материјали од нашиот Антиохиски Православен Богословски Курс на Британските острови и Ирска, насловен: E-подготовка.

Свети апостол Павле пишува во Посланието до Ефесјаните:

„И Он постави едни за апостоли, други за пророци, трети за евангелисти, четврти за пастири и учители, за усовршување на све тиите во делото на служењето, за изградување на Христовото тело, додека сите не стигнеме до единство во верата и познавање на Синот Божји, до состојба на совршен маж, до мера на полната возраст на Христовото совршенство… (4, 11-13)“

Нашиот смирен принос на Црквата (секогаш со намера за поправање и усовршување) е помош во богословското образование на сите нејзини членови, така што целата Црква да биде изградена во Христос и „опремена” за проповедање и живеење на Евангелието во XXI век.

Ќе се молам, Црквата во Македонија и пошироко, да биде благословена со користењето на овој курс, бидејќи ние Православните заедно живееме во и заради Царството на Бог Човекољубецот.

Протојереј Грегори Халам до 1994 г. бил пастор на Англиканската црква. Во 1995 г. преминал во Православието и оттогаш е парохиски свештеник во Св. Ајдан, православна црква во Манчестер, Англија, под јурисдикција на Антиохиската Патријаршија. (Interview with Antiochian Archpriest Gregory Hallam)

Книгата (вкупно 214 стр, а во поголем дел е објавена овде) се продава во црквите Св. Никола и Св. Троица во Куманово, по цена: 200 ден., а може да ја нарачате и преку: eklisijast@gmail.com За да испратите порака на таа адреса, пополнете го предложениот образец и кликнете: Испрати.

Човековата личност

cropped-cropped-orth_wp_061_1600x1200.jpg

Протоереј Грегори Халам

Томас Скот Елиот ја почнува и завршува песната “Источен Кокер” – втората песна од “Четири квартети” – со зборовите: “Во мојот почеток е мојот крај,” а во последниот дел од таа песна тој го предизвикува секој од нас со зборовите: “Домот е онаму од каде што секој почнува. Како што старееме / Светот станува туѓ, моделот на смртта и живеењето – посложен. Не само посебен, моќен момент / без пред и потоа, / туку животниот век гори во секој момент. / Не животот на еден човек, туку на стари камења што не можат да се разгатнат (Home is where one starts from. As we grow older/The world becomes stranger, the pattern more complicated/Of dead and living. Not the intense moment/Isolated, with no before and after,/But a lifetime burning in every moment/ And not the lifetime of one man only/But of old stones that cannot be deciphered).”1

Елиот пишувал во 1940 година, кога навистина “животот горел во секој момент.” Сепак, тој пишува за нешто повеќе од војна и смрт, кога ја завршува “Источен Кокер” со зборовите: “Мора уште и понатаму да се движиме / во друга моќност / За поприсно единство, подлабока заедница / Преку мрачното студенило и зачмаената пустелија, / Бранот плаче, ветрот плаче, огромните води / на албатросот и морското прасе. Во мојот крај е мојот почеток. (We must be still and still moving/Into another intensity/For a further union, a deeper communion/ Through the dark cold and the empty desolation,/The wave cry, the wind cry, the vast waters/ Of the petrel and the porpoise. In my end is my beginning).” Зборовите на Елиот укажуваат на предизвикот со кој се соочуваме како човечки суштества – да бидеме “пред Бога” и “ сè уште да се движиме во друга моќност, за поприсно единство, подлабока заедница.” Да научиме како “сè уште да бидеме” пред Бога, движејќи се кон “поприсно единство, подлабока заедница” – тоа е она што Бог го посакува за секој од нас како доживотен предизвик – предизвик да се живее нашето Крштение како постојано обновување на нашиот живот во Бога и со Бога.

Околу 1900 години пред Т.С. Елиот, 51 г. по Христа, св. апостол Павле во последната глава на 1.Солунјаните – можеби најраното канонско послание – нè соочува со слична моќност (intensity) како кај Т.С. Елиот, со молитва; сегашниот момент од нашиот живот „да биде запазен целосно” и да нè воведе во целосно единство со Христа.

Меѓутоа, додека Елиот во првата строфа на “Burnt Norton” – првата песна од “Четири квартети” – недвосмислено изјавил: “Ако целото време е вечна сегашност/ целото време е неоткупливо”2, св. Павле се молел дека, токму преку откупот на сегашниот момент на нашиот живот се движиме “во друга моќност”, каде што минатото, сегашноста и иднината се откупени во секоја личност. Continue reading

Прародителскиот грев и спасениетo

Автор: протоереј Грегори Халам. Превод од: Ancestral Sin And Salvation

Вовед: Барање на заедница со Бога во врска на Љубов

Бог ни дал слободна волја, исто како што и на Адам и Ева им дал слободна волја. Зошто? Како што Митрополит Калистос нè потсетува во неговата книга Православниот пат: “Како Троица на љубовта [Отец, Син и Светиот Дух], Бог копнее да го сподели својот живот со луѓето создадени според својот образ, кои би биле способни да му одговорат слободно и доброволно со љубов. Каде што нема Слобода, не може да има љубов.“1 Изборот, кој бил поставен пред Адам и Ева сѐ уште се поставува секој ден од нашиот живот пред секој од нас – дали да се обратиме кон Бога или кон себеси, бидејќи ние решаваме како да го живееме животот.

Во многу важен аспект, човечкиот грев – од минатото или во сегашноста, е една од можните последици на слободната волја, која Бог ја дал секому од нас. Наместо да се фокусираме негативно на минатите или на сегашните гревови, прво да подзапреме и да заблагодариме за тој огромен дар – слободната волја, што Бог го дал на секое човечко суштество:

…Бог ризикувал, зашто со тој дар на слободата беше дадена и можноста за грев. Но, оној што не презема никакви ризици, не љуби. Без слобода немаше да има грев. Но, без слобода човекот немаше да биде според Божјиот образ; без слобода човекот немаше да може да влезе во општење со Бога во однос на љубов.2

Основната цел на ова предавање е да ја разбереме таа врска меѓу слободната волја и гревот – за Адам и Ева и за нас – за да можеме ние и нашите семејства да влезат во “врска на Љубовта” со Бог и со другите. Предизвикот со кој сме соочени, добро го опишал архимандрит Василиј, игумен на манастирот Ивирон, на Атон: “Бог е љубов и Тој е апсолутна слобода; во слободата љуби и во љубовта нуди слобода.”3

Continue reading